مدیتیشن هزاران سال است که در فرهنگهای مختلف برای آرامش و بهبود سلامت استفاده میشود. با این حال، دانشمندان هنوز درباره سازوکار دقیق اثر آن بر مغز پرسشهای زیادی دارند.
۶۰ بازیگر برتر قرن ۲۱ فهرست جنجالی ایندیپندنت + عکس
پژوهشگران در مطالعهای تازه، آثار زیستی یک دوره فشرده تمرینهای ذهن و بدن را بررسی کردند. نتایج این پژوهش در نشریه Communications Biology منتشر شده است.
فقط ۷ روز مدیتیشن چه تغییری ایجاد کرد؟
این مطالعه ۲۰ فرد بزرگسال سالم را بررسی کرد. شرکتکنندگان در یک برنامه اقامتی هفتروزه شرکت کردند.
آنها در طول این دوره حدود ۳۳ ساعت مدیتیشن هدایتشده انجام دادند. برنامه همچنین سخنرانیهای روزانه و تمرینهای مرتبط دیگری داشت.
پژوهشگران پیش از شروع دوره و پس از پایان آن، از مغز شرکتکنندگان MRI گرفتند. آنها همچنین نمونه خون افراد را بررسی کردند.
این آزمایشها به دانشمندان اجازه داد تغییرات فعالیت مغز و برخی فرایندهای زیستی بدن را بررسی کنند.
مدیتیشن ارتباطات سلولهای مغزی را تغییر داد
یکی از یافتههای جالب این پژوهش به آزمایش روی سلولهای عصبی مربوط میشد.
پژوهشگران نورونهایی را در آزمایشگاه رشد دادند. سپس این سلولها را در معرض پلاسمای خون شرکتکنندگان پس از دوره مدیتیشن قرار دادند.
نورونها پس از این آزمایش شاخههای بلندتری ایجاد کردند و ارتباطات بیشتری میان خود ساختند. سلولهای عصبی همچنین فعالیت متابولیکی بیشتری نشان دادند.
پژوهشگران این نتایج را نشانهای احتمالی از افزایش توانایی مغز برای سازگاری و تغییرپذیری میدانند.
البته این آزمایش روی سلولهای رشدکرده در آزمایشگاه انجام شد. بنابراین نمیتوان نتیجه گرفت که مدیتیشن در بدن انسان دقیقاً همین میزان تغییر را در نورونها ایجاد میکند.
مدیتیشن فعالیت برخی بخشهای مغز را کاهش داد
اسکنهای MRI نیز تغییراتی را در فعالیت مغز نشان دادند.
هنگام مدیتیشن، فعالیت برخی نواحی مرتبط با گفتوگوی ذهنی و تفکر درونی کاهش پیدا کرد. پژوهشگران احتمال میدهند این تغییر با عملکرد متفاوت شبکههای مغزی در زمان مدیتیشن ارتباط داشته باشد.
این یافته بهتنهایی به معنای «بهتر شدن» عملکرد مغز نیست. برای بررسی دقیقتر این موضوع، پژوهشهای بزرگتر به دادههای بیشتری نیاز دارند.
سیستم ایمنی هم واکنش نشان داد
دانشمندان نمونههای خون شرکتکنندگان را نیز بررسی کردند. آنها پس از پایان دوره، تغییراتی را در برخی سیگنالهای مرتبط با التهاب و فرایندهای ضدالتهابی مشاهده کردند.
این الگو میتواند نشاندهنده یک واکنش سازشی در سیستم ایمنی باشد. با این حال، مطالعه فعلی برای اثبات تأثیر درمانی مدیتیشن بر بیماریهای مرتبط با سیستم ایمنی کافی نیست.
آیا مدیتیشن میتواند اثری شبیه سیلوسایبین داشته باشد؟
یکی از بخشهای جالب مطالعه به شباهت برخی الگوهای فعالیت مغزی با تغییراتی مربوط میشود که پژوهشگران در مطالعات مربوط به مواد روانگردان مشاهده کردهاند.
هِمال پاتل، نویسنده مطالعه، در توضیح این یافته گفت پژوهشگران برخی الگوهای مشابه با تجربههای مرتبط با سیلوسایبین را مشاهده کردهاند؛ اما این تغییرات در این مطالعه از طریق مدیتیشن ایجاد شدند.
سیلوسایبین یک ماده روانفعال است که در برخی قارچها وجود دارد. با این حال، این یافته به معنای یکسان بودن اثر مدیتیشن و سیلوسایبین نیست.
پژوهشگران فقط احتمال وجود برخی سازوکارهای مشترک در فعالیت مغز را مطرح کردهاند. برای اثبات این ارتباط، مطالعات بیشتری لازم است.
آیا ۷ روز مدیتیشن برای تغییر مغز کافی است؟
نتایج این پژوهش جالب هستند، اما باید با احتیاط تفسیر شوند. مطالعه تنها ۲۰ شرکتکننده داشت و گروه کنترل نیز نداشت.
به همین دلیل، پژوهشگران هنوز نمیتوانند بگویند همه افراد پس از هفت روز مدیتیشن چنین تغییراتی را تجربه میکنند.
مطالعات بزرگتر و کارآزماییهای کنترلشده در آینده میتوانند مشخص کنند این تغییرات تا چه اندازه پایدار هستند و آیا واقعاً به فواید درمانی برای سلامت جسم و روان منجر میشوند یا خیر.
جمعبندی: این پژوهش نشان میدهد حتی یک دوره کوتاه و فشرده مدیتیشن میتواند با تغییرات قابلاندازهگیری در فعالیت مغز و برخی فرایندهای زیستی همراه شود. با این حال، برای تبدیل این یافتهها به نتیجه قطعی درباره فواید درمانی مدیتیشن، هنوز به تحقیقات بیشتری نیاز داریم.
دیدگاهها
هنوز دیدگاهی ثبت نشده. اولین نفر باشید.