«تهران کنارت»؛ فیلمی که تنهایی یک نسل را روایت می‌کند

فیلمی که پیش از اکران با حاشیه‌ها شناخته شد

در سال‌های اخیر کمتر فیلمی در سینمای ایران را می‌توان پیدا کرد که پیش از دیده شدن روی پرده، تا این اندازه درگیر بحث‌ها و حواشی رسانه‌ای و اجتماعی شده باشد. «تهران کنارت»، دومین فیلم بلند علی بهراد پس از «تصور»، پیش از آنکه درباره کیفیت هنری یا روایتش مورد توجه قرار بگیرد، با جنجال‌های پیرامون خود به صدر اخبار راه یافت. همین موضوع باعث شد بسیاری از تماشاگران پیش از ورود به سالن سینما، ذهنیتی از فیلم داشته باشند؛ ذهنیتی که بیشتر از فضای رسانه‌ای شکل گرفته بود تا خود اثر.

پیشنهاد مطالعه

استایل ساحلی شهره آغداشلو الگوی خانم‌های شیکپوش / ساده اما لوکس

اما اگر تمام این حاشیه‌ها را کنار بگذاریم، «تهران کنارت» فیلمی است که تلاش می‌کند تصویری متفاوت از نسل جوان امروز ارائه دهد؛ نسلی که علاوه بر مشکلات اقتصادی و اجتماعی، با بحران هویت، روابط عاطفی پیچیده، احساس تنهایی و بلاتکلیفی نیز دست‌وپنجه نرم می‌کند. علی بهراد مانند فیلم نخستش، بار دیگر شخصیت‌هایی را روایت می‌کند که نبرد اصلی آن‌ها نه با جهان بیرون، بلکه با آشفتگی‌های درونی‌شان است.

داستانی درباره عشقی که تمام نشده است

فیلم از همان دقایق ابتدایی، مخاطب را وارد رابطه‌ای می‌کند که سال‌ها از پایان آن گذشته، اما ردپایش همچنان در زندگی دو شخصیت اصلی باقی مانده است. بازگشت لیلی با بازی آناهیتا افشار به تهران برای شرکت در یک مراسم عروسی، زمینه دیدار دوباره او با پاشا با بازی علی شادمان را فراهم می‌کند؛ دیداری که خاطرات گذشته را بار دیگر زنده می‌کند.

«تهران کنارت» به جای روایت خطی، گذشته این رابطه را در قالب تکه‌هایی از خاطرات پیش روی مخاطب قرار می‌دهد. هر سکانس بخشی از این پازل را کامل می‌کند تا تماشاگر به‌تدریج تصویری روشن‌تر از رابطه لیلی و پاشا به دست آورد. این ساختار غیرخطی، یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های فیلم است و باعث می‌شود مخاطب تا پایان درگیر کشف جزئیات داستان باقی بماند.

البته این شیوه روایت تنها یک انتخاب فرمی نیست. حافظه انسان نیز معمولاً گذشته را به شکل منظم به یاد نمی‌آورد و گاهی یک مکان، یک صدا یا حتی یک تصویر، خاطره‌ای فراموش‌شده را دوباره زنده می‌کند. از همین رو، ساختار فیلم با مضمون آن هماهنگ است و حس مرور خاطرات را به شکلی باورپذیر منتقل می‌کند.

با این حال، همین ویژگی ممکن است برای برخی تماشاگران نقطه ضعف فیلم باشد. اطلاعات درباره گذشته شخصیت‌ها به‌تدریج و با فاصله زمانی ارائه می‌شود و جابه‌جایی مداوم میان زمان حال و گذشته، گاهی روند روایت را پیچیده و حتی سردرگم‌کننده می‌کند؛ مسئله‌ای که ممکن است ارتباط بخشی از مخاطبان با داستان را دشوارتر کند.